Koszty związane z prowadzeniem spółki AS można w niektórych przypadkach ograniczyć, rezygnując z obowiązkowego badania rocznego sprawozdania finansowego przez biegłego rewidenta. Norweskie przepisy pozwalają na takie rozwiązanie, określane jako fravalg av revisjon, jednak możliwość ta nie jest dostępna dla każdej firmy. Znaczenie mają przede wszystkim wielkość przedsiębiorstwa, wysokość przychodów, suma bilansowa oraz liczba zatrudnionych osób. Istotne są również rodzaj prowadzonej działalności i status spółki.
Przed podjęciem decyzji warto dokładnie sprawdzić, czy firma spełnia wszystkie wymagania oraz jakich formalności należy dopełnić, aby rezygnacja z audytu była skuteczna.
1. Czym jest fravalg av revisjon?
Fravalg av revisjon oznacza możliwość rezygnacji z obowiązkowego badania rocznego sprawozdania finansowego przez biegłego rewidenta (revisor).
Z rozwiązania tego mogą skorzystać wyłącznie spółki spełniające wszystkie wymagane warunki określone w norweskich przepisach.
Rezygnacja z audytu może pozwolić przedsiębiorstwu na ograniczenie kosztów związanych z prowadzeniem działalności.
Brak obowiązkowego audytu nie oznacza jednak zwolnienia z innych obowiązków księgowych i sprawozdawczych.
2. Jakie warunki trzeba spełnić?
Aby spółka mogła zrezygnować z obowiązkowego badania sprawozdania finansowego, musi jednocześnie spełniać wszystkie trzy wymagane kryteria:
– driftsinntekter – roczne przychody operacyjne poniżej 7 mln NOK,
– balansesum – suma bilansowa poniżej 27 mln NOK,
– årsverk – średnie zatrudnienie nieprzekraczające 10 etatów.
Spełnienie tylko dwóch z trzech kryteriów nie jest wystarczające. Spółka musi mieścić się we wszystkich określonych limitach.
3. Co w przypadku przekroczenia progów?
Przekroczenie choćby jednego z wymaganych progów może spowodować powrót obowiązku badania rocznego sprawozdania finansowego przez biegłego rewidenta.
Dlatego sytuację spółki należy monitorować również w kolejnych latach działalności.
Sam fakt wcześniejszego skorzystania z fravalg av revisjon nie oznacza, że spółka będzie mogła korzystać z tego rozwiązania bezterminowo.
4. Rezygnacja z audytu w nowo zakładanej spółce AS
W przypadku nowo zakładanej spółki procedura może wyglądać inaczej:
– już na etapie rejestracji można zdecydować o rezygnacji z audytu za pierwszy rok działalności,
– warunkiem jest m.in. to, aby kapitał zakładowy (aksjeinnskudd) nie przekraczał 27 mln NOK,
– decyzję o rezygnacji można uwzględnić już w dokumentach założycielskich,
– dzięki temu nowa spółka może od początku działalności zostać zwolniona z obowiązkowego badania sprawozdania przez rewidenta, jeśli spełnia wymagane warunki.
W praktyce możliwość ta dotyczy większości nowo powstających, niewielkich spółek AS.
5. Jak wygląda procedura w istniejącej spółce?
W przypadku spółki, która już prowadzi działalność, należy przeprowadzić odpowiednią procedurę:
– decyzję o rezygnacji z audytu podejmuje walne zgromadzenie,
– najczęściej decyzja podejmowana jest po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego za poprzedni rok obrotowy,
– po podjęciu uchwały rezygnację z audytu należy zgłosić za pośrednictwem formularza Samordnet registermelding,
– do zgłoszenia należy dołączyć protokół z walnego zgromadzenia potwierdzający podjęcie odpowiedniej uchwały.
Samo spełnienie warunków finansowych i dotyczących zatrudnienia nie oznacza więc automatycznej rezygnacji z audytu. W przypadku istniejącej spółki konieczne jest również prawidłowe przeprowadzenie procedury.
6. Jakie obowiązki pozostają po rezygnacji z audytu?
Fravalg av revisjon nie oznacza zwolnienia spółki z obowiązków związanych z księgowością i sprawozdawczością. Spółka nadal musi:
– prowadzić prawidłową księgowość,
– prawidłowo dokumentować operacje gospodarcze,
– sporządzać roczne sprawozdanie finansowe (årsregnskap), jeżeli jest do tego zobowiązana,
– składać wymagane dokumenty i raporty w odpowiednich terminach.
Różnica polega na tym, że roczne sprawozdanie finansowe nie musi być poddane obowiązkowemu badaniu ani podpisane przez biegłego rewidenta.
7. Jakie są korzyści z rezygnacji z audytu?
Dla wielu przedsiębiorców najważniejszą korzyścią jest:
– ograniczenie kosztów związanych z usługami biegłego rewidenta,
– zmniejszenie liczby formalności związanych z zamknięciem roku finansowego,
– możliwość obniżenia kosztów bieżącego prowadzenia działalności.
Dzięki fravalg av revisjon mniejsze przedsiębiorstwa mogą przeznaczyć środki na inne potrzeby związane z rozwojem firmy.
8. Czy rezygnacja z audytu ma również swoje konsekwencje?
Przed podjęciem decyzji warto pamiętać, że biegły rewident pełni nie tylko funkcję formalną, ale również kontrolną.
Rewizja może pomóc wykryć błędy i nieprawidłowości w księgach lub sprawozdaniu finansowym.
Nieprawidłowości mogą zostać zauważone podczas badania przez rewidenta, zanim zostaną wykryte przez urząd.
Po rezygnacji z audytu większe znaczenie ma prawidłowe prowadzenie ksiąg rachunkowych i odpowiednia kontrola dokumentacji finansowej.
Z tego względu część przedsiębiorców, mimo rezygnacji z obowiązkowego audytu, nadal korzysta z usług autoryzowanego biura księgowego, aby ograniczyć ryzyko błędów i zapewnić prawidłowe prowadzenie księgowości.
9. Kiedy rezygnacja z audytu nie jest możliwa?
Nie każda spółka może skorzystać z fravalg av revisjon, nawet jeśli spełnia wymagane kryteria dotyczące przychodów, sumy bilansowej i zatrudnienia.
Ograniczenia mogą dotyczyć m.in.:
– spółek prowadzących działalność apteczną,
– spółek prowadzących działalność adwokacką,
– spółek dominujących w grupach kapitałowych,
– podmiotów podlegających nadzorowi Finanstilsynet,
– spółek, w przypadku których obowiązek przeprowadzenia badania został nałożony przez urząd skarbowy.
W takich przypadkach samo spełnienie progów finansowych i dotyczących zatrudnienia nie wystarcza do rezygnacji z obowiązkowego audytu.
10. Co warto sprawdzić przed podjęciem decyzji?
Przed podjęciem decyzji o rezygnacji z usług biegłego rewidenta warto:
– sprawdzić, czy spółka spełnia wszystkie trzy wymagane kryteria,
– zweryfikować, czy nie należy do kategorii podmiotów wyłączonych z możliwości rezygnacji z audytu,
– upewnić się, że została przeprowadzona właściwa procedura formalna,
– ocenić, czy ograniczenie kosztów będzie korzystne dla konkretnej działalności,
– rozważyć potencjalne ryzyko związane z brakiem dodatkowej kontroli sprawozdania finansowego,
– zadbać o prawidłowe prowadzenie księgowości i dokumentacji.
W razie wątpliwości warto przeanalizować indywidualną sytuację spółki przed podjęciem decyzji oraz zapoznać się z aktualnymi informacjami publikowanymi przez Brønnøysundregistrene.
Polskie autoryzowane biuro księgowe w Norwegii
+47 939 82 173
