Wielu przedsiębiorców w Norwegii rozważa przejście z jednoosobowej działalności gospodarczej (ENK) na spółkę akcyjną (AS). Zmiana ta wiąże się z dodatkowymi obowiązkami, ale daje też szereg korzyści. Poniżej znajduje się uproszczony opis całego procesu.

1. ENK i AS to dwa odrębne podmioty

• Przekształcenie ENK w AS nie jest formalnie możliwe – zakłada się zupełnie nową spółkę.
• Należy zamknąć ENK, a następnie zarejestrować AS z nowym numerem organizacyjnym.

2. Czas trwania całego procesu

• Całość trwa zazwyczaj od 3 do 8 tygodni.
• Najwięcej czasu zajmuje otwarcie firmowego konta bankowego – od 2 dni do nawet 6–8 tygodni.
• Po wpłacie kapitału urząd rejestruje spółkę w ciągu około 2–3 tygodni.

3. Koszty rejestracji spółki

• Minimalny kapitał zakładowy: 30 000 NOK.
• Opłata rejestracyjna w urzędzie: 6 500 NOK.
• Usługi doradcze lub księgowe: dodatkowo, zależnie od oferty.

4. Współudziałowiec – np. małżonek

• Udziały mogą być dowolnie podzielone, np. 70% dla Ciebie, 30% dla współmałżonka.
• Posiadanie udziałów nie generuje dodatkowych kosztów, jeśli ta osoba nie jest pracownikiem firmy.

5. Co jeśli małżonek zostaje pracownikiem firmy?

• Wypłacanie wynagrodzenia współmałżonkowi wiąże się z pełnymi obowiązkami pracodawcy.
• Od pensji należy odprowadzić zaliczkę na podatek, arbeidsgiveravgift (14,1%), feriepenger (10,2% lub 12%) oraz zawrzeć umowę o obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne (OTP – minimum 2%).
• Dodatkowo może być wymagane ubezpieczenie od wypadków przy pracy (yrkesskadeforsikring).
• Szacunkowy koszt zatrudnienia to pensja brutto + ok. 30–35% kosztów pracodawcy.

6. Przepisanie umów

• Nowa spółka wymaga podpisania nowych umów lub cesji obecnych (np. umowy najmu lokalu, usług księgowych, telefonów firmowych).
• ENK i AS nie mogą korzystać z tych samych umów, ponieważ to osobne podmioty.

7. Zatrudnienie właściciela spółki

• Właściciel AS wypłaca sobie pensję na podstawie umowy o pracę.
• Wynagrodzenie stanowi koszt firmy i obniża jej zysk do opodatkowania.
• Od wypłaconego wynagrodzenia pobierane są składki i zaliczki podatkowe.
• Wymagane jest posiadanie skattekortu i prowadzenie ewidencji wynagrodzeń.

8. Podatki – porównanie ENK vs AS

W ENK:

• 22% podatek dochodowy,
• 11% trygdeavgift (składka społeczna),
• Dodatkowa trinnskatt od wyższych dochodów.

W AS:

• 22% podatek dochodowy od zysku spółki,
• Podatki od wypłacanych wynagrodzeń (zaliczka na podatek, składki),
• Możliwość optymalizacji kosztów poprzez wypłacanie wynagrodzenia.

9. Obowiązki spółki akcyjnej

• Prowadzenie pełnej księgowości (koszt ok. 8 000 NOK rocznie),
• Rejestr akcjonariuszy i coroczne raportowanie (ok. 1 490 NOK + MVA),
• Rejestracja beneficjentów rzeczywistych,
• Obowiązek zgłoszenia do rejestru VAT po przekroczeniu 50 000 NOK przychodu – stawka 25%,
• Możliwość kontroli z urzędu (rejestry muszą być prowadzone starannie).

10. Czy są dostępne dotacje?

• Nie istnieją ogólnokrajowe dofinansowania na założenie AS.
• Niektóre komuny oferują wsparcie dla firm z wybranych branż (np. turystyka, usługi lokalne).
• Warto skontaktować się bezpośrednio z urzędem gminy w swojej lokalizacji.

11. Czy warto przejść z ENK na AS?

• Zyskujesz oddzielenie majątku prywatnego od firmowego,
• Zyskujesz większe możliwości rozwoju i zatrudnienia,
• Budujesz wiarygodność i profesjonalny wizerunek,
• Możesz łatwiej nawiązywać współpracę z kontrahentami i bankami.

Masz pytania lub chcesz zlecić założenie spółki od A do Z?
Zadzwoń:  Twoje Autoryzowane Biuro Księgowe +47 939 82 173